Τις τελευταίες εβδομάδες έχουμε γίνει όλοι μάρτυρες(;) μιας συνεχώς εντεινόμενης κοινωνικής αναταραχής, όχι στη βάση της οικονομικής συγκυρίας - που είναι ίσως και το αναμενόμενο - αλλά κυρίως στη βάση του ρατσισμού και του κοινωνικού αποκλεισμού, η οποία παρουσιάζεται με ακραίες μορφές και παίρνει διαστάσεις χωρίς προηγούμενο. Το φαινόμενο αυτό, πολλοί θα μπορούσαν να το χαρακτηρίσουν ως έκρηξη της εγκληματικότητας ή ελλειματική πολιτική προστασία*. Αυτές είναι ίσως οι δύο όψεις του ίδιου νομίσματος.
Μήπως όμως το "νόμισμα" αυτό έχει και μία τρίτη όψη, υποβόσκουσα, σοβούσα και διόλου ακίνδυνη; Είναι αυτό που θα αποκαλέσω ως "πυροδότηση της ανασφάλειας των πολιτών", είτε πρόκειται για πολίτες του εκάστοτε κράτους (στενή έννοια), είτε πολίτες αυτού του κόσμου ευρύτερα. Η παγκόσμια δε έκρηξη της ανασφάλειας των πολιτών που τόσο εύσχημα πυροδοτήθηκε με την κατάρευση των δίδυμων πύργων το Σεπτέμβριο του 2001, ήταν αναμενόμενο ότι αργά ή γρήγορα θα επηρεάσει εκτός από τις ενδοαμερικανικές και διεθνείς σχέσεις (βλ. ένταση ελέγχων σε αεροδρόμια κλπ), και τις εσωτερικές εξελίξεις σε όλα τα κράτη ανά τον κόσμο.
Η περίπτωση της Ελλάδας;
Στην περίπτωση της Ελλάδας, η ανασφάλεια των πολιτών τροφοδοτείται δυστυχώς από παραδοσιακά και μη Μέσα Ενημέρωσης, τα οποία εν πολλοίς έχουν την ικανότητα να καθορίζουν εξελίξεις και να διαμορφώνουν συνειδήσεις, συνειδητά ή μη. Στο πλαίσιο αυτό παρατηρώ τον τελευταίο καιρό μια συντονισμένη(;) προσπάθεια των παραδοσιακών ιδιαίτερα ΜΜΕ να παρουσιαστεί το πρόβλημα της εγληματικότητας και δη της "μεταναστευτικής" σε όλο του το εύρος, παραγνωρίζοντας το γεγονός ότι το ζήτημα αυτό δεν ανέκυψε τώρα, αλλά συνίσταται ουσιαστικά σε μια χρόνια παθογένεια, ανικανότητα ή αδιαφορία. Σαφώς, δεν παύει να είναι υπαρκτό, εντεινόμενο και πολλαπλασιαστικά επικίνδυνο, ωστόσο ο συγχρονισμός μοιάζει εξαιρετικά συγκυριακός.
Και εξηγούμαι: Τα τελευταία χρόνια, οι ρυθμοί εισροής των μεταναστών στη χώρα μας φαίνεται να αυξάνουν συνεχώς, ειδικά δε μετά το 2004 έχει ατονήσει πληρως το νομικό πλαίσιο** που διέπει τις σχέσεις αυτών με το κράτος. Είναι επίσης λογικό ότι κρούσματα εγκληματικά οφείλονται αναπόφευκτα και στην άθλια κατάσταση διαβίωσης πολλών εκ των μεταναστών που καταφθάνουν στην Ελλάδα με τη λογική κυρίως του διερχομένου - όσοι εργάζονται αξιοπρεπώς δέχομαι καλόπιστα ότι δεν μετέρχονται τέτοιων πρακτικών. Ωστόσο, δεν προκύπτει ξεκάθαρα από κανένα στατιστικό δεδομένο ότι οι σύγχρονες εγκληματικές δράσεις είναι περισσότερες ή αγριότερες σήμερα σε σχέση για παράδειγμα με το '98, ίσα ίσα που μπορεί να είναι και λιγότερες***. Αναντίρρητα, η συρροή μεταναστανων ειδικά σε κεντρικά σημεία της πρωτεύουσας, δημιουργεί την αίσθηση και την πραγματικότητα υποβάθμισης του "Ιστορικού Κέντρου", όμως σε καμία περίπτωση δεν δικαιολούμαστε ως πολίτες να κατηγορούμε αναπόδεικτα το διαφορετικό και για τα δικά μας κακώς κείμενα. Επιπλεόν, δεν μπορώ να δεχτώ ότι, επείδή απλώς τα ΜΜΕ ασχολούνται όλο και περισσότερο με το θέμα αυτό και το κάνουν ευρύτερα γνωστό, αυτό δεν προϋπύρχε σαν πρόβλημα, πριν από ένα, δύο ή και παραπάνω χρόνια. Αντιθέτως - όσοι ασχολούνταν λίγο βαθύτερα μπορούν να το επιβεβαιώσουν - όλα τα χρόνια πολλές εγκληματικές δράσεις ελάμβαναν και λαμβάνουν χώρα καθημερινά, χωρίς απαραίτητα να δημοσιοποιούνται.
Βεβαίως, η ουσία και το ζητούμενο δεν είναι η απόκρυψη της είδησης - αλοίμονο -, αλλά προφανώς η ορθολογικότερη αντιμετώπιση των ζητημάτων αυτών, χωρίς παραλογισμούς και "υστερίες", δεδομένου και του "διαμορφωτικού ρόλου" στον οποίο αναφερθήκαμε προηγούμενα.
Η περίπτωση της Ελλάδας;
Στην περίπτωση της Ελλάδας, η ανασφάλεια των πολιτών τροφοδοτείται δυστυχώς από παραδοσιακά και μη Μέσα Ενημέρωσης, τα οποία εν πολλοίς έχουν την ικανότητα να καθορίζουν εξελίξεις και να διαμορφώνουν συνειδήσεις, συνειδητά ή μη. Στο πλαίσιο αυτό παρατηρώ τον τελευταίο καιρό μια συντονισμένη(;) προσπάθεια των παραδοσιακών ιδιαίτερα ΜΜΕ να παρουσιαστεί το πρόβλημα της εγληματικότητας και δη της "μεταναστευτικής" σε όλο του το εύρος, παραγνωρίζοντας το γεγονός ότι το ζήτημα αυτό δεν ανέκυψε τώρα, αλλά συνίσταται ουσιαστικά σε μια χρόνια παθογένεια, ανικανότητα ή αδιαφορία. Σαφώς, δεν παύει να είναι υπαρκτό, εντεινόμενο και πολλαπλασιαστικά επικίνδυνο, ωστόσο ο συγχρονισμός μοιάζει εξαιρετικά συγκυριακός.
Και εξηγούμαι: Τα τελευταία χρόνια, οι ρυθμοί εισροής των μεταναστών στη χώρα μας φαίνεται να αυξάνουν συνεχώς, ειδικά δε μετά το 2004 έχει ατονήσει πληρως το νομικό πλαίσιο** που διέπει τις σχέσεις αυτών με το κράτος. Είναι επίσης λογικό ότι κρούσματα εγκληματικά οφείλονται αναπόφευκτα και στην άθλια κατάσταση διαβίωσης πολλών εκ των μεταναστών που καταφθάνουν στην Ελλάδα με τη λογική κυρίως του διερχομένου - όσοι εργάζονται αξιοπρεπώς δέχομαι καλόπιστα ότι δεν μετέρχονται τέτοιων πρακτικών. Ωστόσο, δεν προκύπτει ξεκάθαρα από κανένα στατιστικό δεδομένο ότι οι σύγχρονες εγκληματικές δράσεις είναι περισσότερες ή αγριότερες σήμερα σε σχέση για παράδειγμα με το '98, ίσα ίσα που μπορεί να είναι και λιγότερες***. Αναντίρρητα, η συρροή μεταναστανων ειδικά σε κεντρικά σημεία της πρωτεύουσας, δημιουργεί την αίσθηση και την πραγματικότητα υποβάθμισης του "Ιστορικού Κέντρου", όμως σε καμία περίπτωση δεν δικαιολούμαστε ως πολίτες να κατηγορούμε αναπόδεικτα το διαφορετικό και για τα δικά μας κακώς κείμενα. Επιπλεόν, δεν μπορώ να δεχτώ ότι, επείδή απλώς τα ΜΜΕ ασχολούνται όλο και περισσότερο με το θέμα αυτό και το κάνουν ευρύτερα γνωστό, αυτό δεν προϋπύρχε σαν πρόβλημα, πριν από ένα, δύο ή και παραπάνω χρόνια. Αντιθέτως - όσοι ασχολούνταν λίγο βαθύτερα μπορούν να το επιβεβαιώσουν - όλα τα χρόνια πολλές εγκληματικές δράσεις ελάμβαναν και λαμβάνουν χώρα καθημερινά, χωρίς απαραίτητα να δημοσιοποιούνται.
Βεβαίως, η ουσία και το ζητούμενο δεν είναι η απόκρυψη της είδησης - αλοίμονο -, αλλά προφανώς η ορθολογικότερη αντιμετώπιση των ζητημάτων αυτών, χωρίς παραλογισμούς και "υστερίες", δεδομένου και του "διαμορφωτικού ρόλου" στον οποίο αναφερθήκαμε προηγούμενα.
Δυστυχώς για τους πολίτες-αναγνώστες-ακροατές-τηλεθεατές, τα ΜΜΕ γνωρίζουν πια πολύ καλά τη δύναμή τους.
Το τελευταίο διάστημα λοιπόν - αν και το καταθέτω λιγάκι εκπρόθεσμα -, μου έχει δημιουργηθεί η εντύπωση ότι επιχειρείται μια καλά "ενορχηστρωμένη" απόπειρα εστίασης στα ζητήματα που διαμορφώνουν την αίσθηση κοινωνικής ανασφάλειας, με αφορμή πολλά περιστατικά - από την κατάληψη της Νομικής έως τη δολοφονία του άτυχου 44χρονου άνδρα - και σε αυτήν την προσπάθεια βρίσκουν επίσης την υποστήριξη σε πάμπολλους καλοθελητές - βλ. ρατσιστές, ακραίους κλπ. Το από ποιούς διευθύνεται αυτή η προσπάθεια δεν το ξέρω και ίσως δεν με ενδιαφέρει να το μάθω. Αυτό που έχει σημασία είναι η ουσία, ότι δηλαδή η ανασφάλεια τροφοδοτείται και συντηρείται...
Χωρίς να είμαι ή να θέλω να γίνω θιασώτης θεωριών συνομωσίας που για κάποιο λόγο αρέσουν πολύ σε εμάς τους Έλληνες, έχω την πεποίθηση ότι εντός του καλοκαιριού θα ακολουθήσουν σκληρότερα μέτρα περιορισμού των ατομικών ελευθεριών. Και το χειρότερο: θα τα έχουμε ζητήσει εμείς!
Χωρίς να είμαι ή να θέλω να γίνω θιασώτης θεωριών συνομωσίας που για κάποιο λόγο αρέσουν πολύ σε εμάς τους Έλληνες, έχω την πεποίθηση ότι εντός του καλοκαιριού θα ακολουθήσουν σκληρότερα μέτρα περιορισμού των ατομικών ελευθεριών. Και το χειρότερο: θα τα έχουμε ζητήσει εμείς!
Διότι ο άνθρωπος όταν φοβάται, διατίθεται πολύ ευκολότερα να θυσιάσει δικαιώματα και ελευθερίες.
Υποσημειώσεις
Υποσημειώσεις
*Με τον όρο πολιτική προστασία νοείται η προστασία των πολιτών και όχι των πολιτικών!
**βλ. Ν. 3386/2005
***βλ. http://www.astynomia.gr/images/stories/DOCS/eglimatikotita.pdf
**βλ. Ν. 3386/2005
***βλ. http://www.astynomia.gr/images/stories/DOCS/eglimatikotita.pdf
Ένα πολύ καλό και πρωτότυπο άρθρο!
ΑπάντησηΔιαγραφήΚαι πώς αλλιώς μπορούσε να φανεί αυτό, αν δεν μας έκανε να προβληματιστούμε:
Πραγματικά, η πυροδότηση του ρατσισμού διαταράσσει τις ισορροπίες του κοινωνικού ιστού και οδηγεί σε ένα φαύλο κύκλο, οξύνοντας τις διαφορές ανάμεσα στις κοινωνικές ομάδες και ενισχύοντας το γενικότερο κλίμα ανασφάλειας. Αδιαμφισβήτητα, η επικράτηση του φόβου ανοίγει το δρόμο στον περιορισμό των ατομικών ελευθεριών και αυτό είναι πολύ σημαντικό ζήτημα από μόνο του. Αποκλείεται όμως να λειτουργεί στη χώρα μας έστω και συμπληρωματικά ως ένα μέσο διοχέτευσης της συσσωρευμένης αγανάκτησης λόγω της οικονομικής ύφεσης και των πρωτοφανών μέτρων που δρομολογούνται, έτσι ώστε η ομάδα των μεταναστών να λειτουργήσει ως αποδιοπομπαίος τράγος ή τα μέτρα αυτά να περάσουν όσο το δυνατόν χωρίς αντιδράσεις?
Μακάρι το κίνημα των αγανακτισμένων να με διαψεύσει!
Ευχαριστώ.
ΑπάντησηΔιαγραφήSOPHIA PRIG, είναι αυτό ακριβώς που λες. Οι εξελίξεις δρομολογούνται από κάποια κέντρα, οι μετανάστες παίζουν το ρόλο του αποδιοπομπαίου τράγου στο πλαίσιο της στόχευσης στην ανασφάλεια! Πολύ φοβάμαι ότι όταν αυτή η ανασφάλεια παγιωθεί, τα προαναφερθέντα μέτρα θα περάσουν όχι μόνο χωρίς αντιδράσεις, αλλά με αίτημα μας! Το "κίνημα" των αγανακτισμένων ίσως καταφέρει κάτι...